Congres Aardgasvrije Wijken Liveblog

Lees hier het blog van het Congres Aardgasvrije Wijken.

Video 

In deze video neemt PAW-reporter Matthijs Wind je mee op het congres. Wie komt op het congres af? Wie zijn de sprekers? En waar heeft men het over?


Handreiking Participatie Aardgasvrij gelanceerd

Parallelsessie: De bewoner centraal

23 januari 2020, 16:00 uur  

Tijdens deze sessie is door programmadirecteur Aardgasvrije Wijken Jos van Dalen de eerste versie van Handreiking Participatie Aardgasvrij gelanceerd. De Handreiking is een afspraak uit het Klimaatakkoord en is opgesteld op basis van de ervaringen uit de proeftuinen, het Kennis- en Leerprogramma en andere informatie vanuit de literatuur en de praktijk.

In deze sessie nam het Programma Aardgasvrije Wijken deelnemers mee op een wijkreis om deze aardgasvrij te maken. Hierbij is de vraag wat ervoor nodig is om de bewoner zo goed mogelijk te informeren en te betrekken. Diverse aspecten komen aan de orde. Wat zijn ingrediënten voor een goed plan van aanpak voor participatie en communicatie? Op welke wijze kunnen democratische waarden en participatieprincipes hier een plek in krijgen? Welke relevante data zijn er beschikbaar voor de aanpak? Op welke manier kan rekening worden gehouden met de lokale context? En welke kennis is er bij bewoners zelf?

Bekijk de handreiking


Bezoeker aan het woord

Gemeente Haaksbergen vanaf het Netwerkplein

23 januari 2020, 15:55 uur

Aan het woord: Johnny Janssen, gemeente Haaksbergen

“Wij zijn een kleine gemeente, met maar een beperkte capaciteit op het gebied van duurzaamheid. We werken op dit moment onder meer aan een beleidskader grootschalige energievoorziening, de regionale energiestrategie en aan de warmtetransitie, en dat is veel voor zo’n kleine gemeente. Daarom is het voor ons heel belangrijk om kennis te halen tijdens dit soort bijeenkomsten.

Bij ons in de buurt is een warmtenet bijvoorbeeld niet haalbaar

Bij ons in de buurt is een warmtenet bijvoorbeeld niet haalbaar. Wij kijken nu naar alternatieve warmtebronnen, zoals rioolwaterzuivering en afvalverbranding. Daar wordt bij ons in de regio aan gewerkt, maar gaat die voorziening straks alleen de grote steden bedienen? Dat is nu nog niet duidelijk. All-electric is voor ons in elk geval geen optie: dat is veel te duur.

Ik vind het een mooi congres

Vandaag krijg ik een goed zicht op alle mogelijkheden. Ik vind het een mooi congres. Imposant, en veel groter dan ik had gedacht.”


Ja, ook de utiliteit gaat van het aardgas af!

Deelsessie door BZK en Platform31

23 januari 2020, 15:40 uur  

Verspreid over Nederland zijn er steeds meer wijken die aardgasvrij worden gemaakt. In de proeftuinen wordt daar actief van geleerd. Maar soms lijkt het vooral over woningen te gaan. Alle andere gebouwen gaan toch ook van het aardgas af? Zoals kantoren, scholen, zorgvastgoed en buurthuizen? Ja, dat klopt! BZK en Platform31 gingen in deze interactieve workshop met deelnemers in gesprek over de kansen die het aardgasvrij maken van utiliteitsgebouwen biedt voor de wijkaanpak. Kan de utiliteitsbouw zelfs aanjager zijn van de energietransitie in wijken? En wat komt daar allemaal bij kijken? 


Bezoeker aan het woord

Gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland

23 januari 2020, 15:30 uur 

Aan het woord: Ruud Appelman, beleidsmedewerker duurzaamheid bij de gezamenlijke gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland

“Kennis uitwisselen is heel belangrijk in de warmtetransitie. Dat lukt hier heel goed vandaag. Met name het plenaire gedeelte sprak me aan. Het was een vliegende start van de dag. Heel leuk om te horen hoe de sprekers een overzicht gaven van de ontwikkelingen. Dat overzicht missen wij in onze gemeenten wel een beetje. Verhalen horen en delen, dat is voor ons heel belangrijk.

Met name het plenaire gedeelte sprak me aan

Ik heb niet direct inhoudelijk nieuwe dingen geleerd, nee, maar het is wel heel goed om zoveel invalshoeken te horen. Dat levert toch wel nieuwe inzichten op. Een keukentafelgesprek maakt de dingen toch scherper duidelijk dan wanneer je er alleen een rapportje op naslaat. En nieuwe mensen leren kennen, daar is zo’n dag natuurlijk ideaal voor.”

Een keukentafelgesprek maakt de dingen toch scherper duidelijk dan wanneer je er alleen een rapportje op naslaat

Wijkkompas: Een vliegende start met de wijkaanpak

Deelsessie door Klaas Vegter en Floris van Proosdij

23 januari 2020, 15:20 uur

Het alternatief voor aardgas wordt bepaald samen met bewoners, woningeigenaren en andere belanghebbenden in de wijk. Het Wijkkompas is een hulpmiddel dat de gemeente en haar lokale partners houvast biedt in dit proces. In deze sessie krijgen deelnemers een eerste introductie op het Wijkkompas en gaan we in gesprek over de methode op basis van ervaringen in de praktijk. 

Lees meer over het Wijkkompas


(Nog) beter communiceren met bewoners 

Deelsessie over communicatie met proeftuinbewoners

23 januari 2020, 15:15 uur

In 27 proeftuinen is ervaring opgedaan met de communicatie met bewoners over het aardgasvrij maken van hun wijk en woning. In opdracht van het Programma Aardgasvrije Wijken heeft Blauw Research de door de proeftuinen gebruikte communicatie-uitingen onderzocht.

Welke boodschappen zijn gebruikt, en welke zijn effectief? De resultaten van dit onderzoek worden tijdens deze workshop gepresenteerd in de vorm van concrete handvatten voor gemeenten. 

Wat vindt u van het woord energietransitie? - Deelnemer
Dat vind ik een ingewikkeld begrip. - Taaldeskundige

Lees het rapport


Tweede uitvraag proeftuinen aardgasvrije wijken

Deelsessie door Aline Fisette en Martijn Tak

23 januari 2020, 15:05 uur

Medio november hebben alle gemeenten de uitnodiging gekregen om een aanvraag in te dienen voor een proeftuin. Tijdens deze sessie geven Martijn Tak en Aline Fissette van het Programma Aardgasvrije Wijken een toelichting op de criteria van deze uitvraag. Waarin zijn die anders ten opzichte van de eerste ronde en wat zijn de specifieke doelen van deze nieuwe ronde? Ook is er uiteraard gelegenheid om vragen te stellen. 

Lees meer over de tweede uitvraag


Parallelsessie: Onder professoren

Andy van den Dobbelsteen, Co Verdaas, Maarten Hajer en Dirk Brounen

23 januari 2020, 14:45 uur

Vier inspirerende wetenschappelijke talks over het aardgasvrij maken van wijken!

Afgelopen maanden heeft het Programma Aardgasvrije Wijken gerenommeerde wetenschappers gevraagd om te reflecteren op de aardgasvrije wijkenaanpak. Dat heeft geleid tot negen essays met een breed pallet aan inzichten, kritische noten en oplossingsrichtingen. In deze sessie geven de wetenschappers Maarten Hajer, Dirk Brounen, Andy van den Dobbelsteen en Co Verdaas een toelichting op hun essay.

Burgers denken bij 'aardgasvrij' dat ze iets wordt afgenomen. Terwijl duurzaamheid juist een betere wereld oplevert. Het is dus cruciaal dat we daar beter over communiceren. - Hoogleraar Urban Futures Maarten Hajer.

Alle negen essays zijn gebundeld. De eerste bundel werd uitgereikt door Julia Sondermeijer (rechts op de foto).

Bekijk de essaybundel 


Hoe te komen tot een betaalbare aanpak voor huishoudens?

Parallelsessie 

23 januari 2020, 14:30 uur

In het Klimaatakkoord is afgesproken dat er een breed palet aan aantrekkelijke, toegankelijke en verantwoorde financieringsinstrumenten komt voor woningeigenaren. Het ministerie van BZK start deze sessie met een overzicht van de maatregelen, de actuele stand van zaken en de belangrijkste knelpunten en uitdagingen.

Maar wat als je moet verduurzamen, maar dit niet kan financieren? Het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting gaat in op de hiaten tussen het klimaatbeleid en de huidige regels over financierbaarheid van huishoudens.

Vervolgens vertelt de Rabobank over de sleutelrol die banken hebben in de energietransitie. Welke rol nemen hypotheekverstrekkers in de markt? En hoe kunnen zij versnellen? 

Afsluitend gaan we in gesprek met de deelnemers over belangrijkste conclusies, kansen en uitdagingen. Waar hebben (proeftuin)gemeenten het meeste behoefte aan? 


Stimuleringsfonds Volkshuisvesting

"Echt een inspirerende dag"

23 januari 2020, 13:50 uur

Aan het woord: Janneke Broers, SVn (Stimuleringsfonds Volkshuisvesting)

“Wij beheren gemeentelijke fondsen, maar ook het Nationaal Energiebespaarfonds, dat binnenkort het Warmtefonds gaat heten. Het doel van deze fondsen is financiële ondersteuning van woningeigenaren in de warmtetransitie.

Wij beheren het Nationaal Energiebespaarfonds, dat binnenkort het Warmtefonds gaat heten

Voor ons is dit een heel belangrijke netwerkdag: we spreken vandaag alle partijen, bijvoorbeeld gemeenten. We kunnen hier heel laagdrempelig met ze in gesprek gaan over hun doelstellingen en hoe wij ze kunnen ondersteunen in het bereiken daarvan.

Dit is de ideale plek om te leren over onderwerpen waar ik nieuwsgierig naar ben en nog weinig van weet, zoals de inzet van biomassa.

Verder is dit vooral een dag om te netwerken. Nieuwe connecties maken. En ik ben hier ook uit persoonlijke interesse. Dit is de ideale plek om te leren over onderwerpen waar ik nieuwsgierig naar ben en nog weinig van weet, zoals de inzet van biomassa. Heel erg leuk allemaal. Echt een inspirerende dag.”


Mini-masterclass Andy van den Dobbelsteen

Warmteoplossingen

23 januari 2020, 13:24 uur

Tijdens een mini-masterclass van professor Andy van den Dobbelsteen (hoogleraar Climate Design & Sustainability aan de TU Delft) krijgen deelnemers een overzicht van warmteoplossingen. Warmtenetten, warmtepompen, waterstof, groen gas. Hoe zit het nu precies? Wat zijn de belangrijkste warmtebronnen? Wat kunnen we ervan verwachten? En wat juist niet? 

Lees het essay van Andy van den Dobbelsteen


Geothermie en aquathermie

"Willen we de warmtetransitie doen slagen, dan zal er nog veel moeten gebeuren in de gebouwde omgeving."

23 januari 2020, 12:55 uur 

Aan het woord: Frank Schoof van het platform Geothermie.

“Ik ben hier vandaag met collega’s om meer bekendheid te geven aan alternatieve bronnen van warmte, zoals geothermie (aardwarmte) en aquathermie. Aquathermie is de warmte die gewonnen kan worden uit oppervlaktewater. Het gaat niet om hoge temperaturen, maar die warmte kan wel degelijk warmtenetten ondersteunen.

Dit congres helpt om alle betrokken partijen te informeren over wat er allemaal kan en niet kan.

Willen we de warmtetransitie doen slagen, dan zal er nog veel moeten gebeuren in de gebouwde omgeving. Daar kunnen geo- en aquathermie aan bijdragen. Al dit soort vormen van energie zijn nodig om tot een dekkend verhaal te komen. Maar dan moeten deze energievormen wel meer bekendheid krijgen. Er is meer onderzoek en meer schaalgrootte nodig om ze goedkoper te krijgen. Dit congres helpt om alle betrokken partijen te informeren over wat er allemaal kan en niet kan, welke kennisvragen er nog zijn, en wat er nodig is aan bijvoorbeeld geld, fysieke ruimte en aanpassingen aan huizen.”


Bewoner aan het woord 

Suzanne Leeseman, bewoner aardgasvrije woning

23 januari 2020, 12:30 uur 

Aan het woord: Suzanne Leeseman, bewoner van een pilotwijk in Purmerend die van het gas af is.

“Vandaag wordt mijn woning hier gepresenteerd als praktijkvoorbeeld: hoe gaat ‘van het gas af’ in zijn werk? Zelf heb ik er alleen maar positieve ervaringen mee. Het riool in mijn wijk moest vervangen worden. De gemeente Purmerend zag dat als een mooie kans om een pilot te starten binnen PAW.

Ik heb nu een inductiekookplaat, met een extra groep in mijn meterkast.

Het is allemaal heel soepel verlopen: ik heb zelf niets hoeven regelen of betalen, ik werd overal goed van op de hoogte gebracht. Ik heb nu een inductiekookplaat, met een extra groep in mijn meterkast. Op zolder staat een unit voor het warmtenet. Dat gebruikt de bestaande leidingen. Ik kan gewoon via de thermostaat mijn verwarming hoger zetten.

Ik vind het fijn dat het nu gewoon allemaal goed geregeld is.

Ik ben er heel blij mee, ja. Gas is toch een beetje een sluipmoordenaar. Ik vind het fijn dat het nu gewoon allemaal goed geregeld is.  Daar wil ik vandaag graag over vertellen.”


Leg contact

23 januari 2020, 12:00 uur 

Contacten leggen en ervaringen uitwisselen kan prima in de hoge stoelen op het netwerkplein.


Aardgasvrij wonen 

Hoe zit dat nu precies?

23 januari 2020, 11:10 uur 

In deze video gaat PAW-reporter Matthijs Wind in gesprek met bewoners, gemeenten en woningcooperaties over hoe het is om aardgasvrij te wonen. Ook gaat hij op zoek naar de verschillen tussen huur- en koopwoningen. 



"Aardgasvrij of aardgasbrij?"

Neem een kijkje in de proeftuinen

23 januari 2020, 11:00 uur

Matthijs Wind, reporter van het Programma Aardgasvrije Wijken, ging in Wageningen, Nieuwegein en Sliedrecht op zoek naar de ervaringen in deze drie proeftuingemeenten. 



PAW Experience Center geopend

Ervaar het zelf

23 januari 2020, 10:00 uur

Het PAW Experience Center is officieel geopend op het Congres Aardgasvrije Wijken. Met behulp van een VR-bril neem je een kijkje in de drie gasvrije modelwoningen in Garyp, Purmerend en Assen. De bewoners van deze gasvrije modelwoningen knipten het lint door. Kom langs op het Netwerkplein en maak het zelf mee!

Wil je meer weten? Vanaf februari kun je de modelwoningen ook online bekijken op deze website. 


Congres Aardgasvrije Wijken van start!

Ben jij erbij?

23 januari 2020, 9:00 uur

Het Congres Aardgasvrije Wijken is hét moment in het jaar waarop professionals hun kennis en netwerk uitbreiden en zelf bijdragen aan de aardgasvrije opgave. 

In het NBC Congrescentrum in Nieuwegein brengen we vandaag meer dan duizend professionals uit heel Nederland met elkaar in contact. We discussiëren over kansen en knelpunten, we inspireren elkaar met verhalen uit de praktijk en delen geleerde lessen.

Ben je erbij? Tot straks!


Programma Aardgasvrije Wijken publiceert voortgangsrapportage

Minister Knops informeert de Tweede Kamer 

22 januari 2020

In aanloop naar het Congres Aardgasvrije Wijken informeert minister Knops de Tweede Kamer over de voortgang van het programma.

Alle onderwerpen uit de voortgangsbrief Programma Aardgasvrije Wijken komen tijdens het congres aan bod, zoals betaalbaarheid, technische oplossingen en het betrekken van bewoners.